Josh Walet

Alphense architect was de initiatiefnemer en voorvechter van de nationale actie ‘Red het Romeinse Schip’

50 jaar geleden stuitten onderzoekers op de Romeinse Zwammerdamschepen op het terrein van de Hooge Burch in Zwammerdam. Eén van de hoofdrolspelers uit die tijd was de Alphense architect Latief Perotti (81). Met het akkoord van ontdekker en opgravingsleider Prof. Dr. Willem Glasbergen startte Latief een landelijke actie: Red het Romeinse Schip. De actie werd gesteund door de plaatselijke pers, Siebe van der Zee (directeur AVRO-TV/Radio) en zelfs de toenmalige Koningin Juliana, die tweemaal de vindplaats bezocht.

Een toevalsvondst

In december 1971 begonnen bouwers met de aanleg van een ondergronds transportsysteem op het terrein van de Hooge Burch in Zwammerdam. Dit nadat er uitgebreide opgravingen plaats hadden gevonden van het Romeinse castellum Nigrum Pullum. Het stopte daar echter niet met de archeologische vondsten. Bouwers troffen stukken oud hout aan die van een boomstamkano uit de Romeinse tijd bleken te zijn.

Maar de opgraving verliep niet zonder slag of stoot. “Schip nummer 4 lag scheef en diep in de klei. Om het schip op te graven moest een damwand rondom de vindplaats worden geslagen”, vertelt Latief. Er moest een keuze gemaakt worden: doorgaan met de bouw of een grote damwand plaatsen. “Maar het geld om de damwand te bekostigen en de schepen op te graven was er niet. Niemand wilde het bekostigen; de bouw zou doorgaan en de schepen zouden dus blijven liggen.”

Tekst loopt door onder foto

alphens.nl magazine 2023 - zwammerdamschepen latief perroti met zoons.jpg

Eerste crownfundingsactie

Dat wilde Latief koste wat het kost voorkomen. Uiteindelijk was het zijn zoontje die het vuur in hem aanwakkerde. Aan de keukentafel zei hij tegen zijn vader: “Papa, als niemand die schepen uit de grond wil halen, dan doe jij het toch?” Dat resulteerde in de eerste crowdfundingsactie van Nederland: Red het Romeinse Schip. Het doel van deze actie was om 250.000 gulden op te halen om zo de opgraving te kunnen bekostigen. Latief werd de voorvechter van de actie. Maar het begin verliep nog wel wat stroef. “De gemeente wilde niks doen. Wat moet je met oude stukken hout? Ze begrepen er niks van.” Ondanks dat hij zelf geen ervaring had met archeologische opgravingen, zette hij wel alles op alles om het geld bij elkaar te krijgen. “Ik stuurde zelfs toenmalig premier Joop den Uyl en cultuurminister Harry van Doorn een telegram. Maar dat leverde slechts een symbolische 275 gulden op”, herinnert hij zich.

De actie ging pas écht lopen toen de Alphense architect een telefoontje kreeg van AVRO-TV/Radio-directeur Siebe van der Zee. De omroep wilde ‘meer aan cultuur doen’. De in die tijd populaire actualiteitenrubriek Televizier leverde veel aandacht op voor de actie. Wereldwijd werd de opgraving besproken. Het ontging zelfs toenmalig Koningin Juliana niet. Zij zou aan de buis gekluisterd hebben gezeten. “De koningin belde mij. ‘U bent een dappere, jonge man’, zei ze. Dat weet ik nog goed.” En het bleef niet bij het telefoontje. “In januari en maart 1974 kwam ze ook langs in Zwammerdam om het schip te bewonderen. Prachtig was dat om mee te maken. Ik was helemaal ontroerd toen zij mij begroette en wij elkaar de hand gaven. Wat een energie en présence!”

Tekst loopt door onder de foto

alphens.nl magazine 2023 - zwammerdamschepen opgraving bezoek koningin.jpg

Samen met het volk

Door al deze aandacht liep de actie als een trein. Uiteindelijk werd er 280.000 gulden ingezameld door het Nederlandse volk. “Mooi om te zien was dat mensen uit alle lagen van de bevolking hun steentje bijdroegen. Zo gaf een gepensioneerde vrouw een deel van haar schamele AOW weg. En een jong meisje had samen met haar klasgenootjes een bedrag van 10 gulden en 30 cent bij elkaar verzameld. De term bestond toen nog niet, maar eigenlijk was Red het Romeinse Schip de eerste crowdfundingsactie van Nederland. We hebben echt samen - van ‘Koningin tot Lakei’, jong en oud – alles op alles gezet om een stuk vaderlandse geschiedenis veilig te stellen. Dat is toch prachtig?”

Dit artikel is eerder verschenen in de elfde editie (december 2022) van het Alphens.nl Magazine. Heb je het magazine niet ontvangen? Je kunt een exemplaar ophalen op ons kantoor aan de Raadhuisstraat 211.


Stuur een nieuwsbericht in
Stuur een nieuwsbericht in

Meer nieuws

Advertorial Horeca gisteren 17:09

Vier de liefde bij McDonald's Alphen aan den Rijn

Valentijnsdag. De dag van de liefde. Om die dag te vieren organiseert McDonald's op 14 februari diverse leuke acties. Wil jij weten wat je kan verwachten die dag? Lees dan snel verder.

Politie en handhaving gisteren 16:18

Sorteerbedrijf treft mogelijk explosief aan

Op vrijdagochtend 27 januari werd de politie naar een bedrijf, gespecialiseerd in het sorteren van metalen, aan de Tankval in Alphen aan den Rijn gestuurd. Medewerkers van het sorteerbedrijf hadden hier tijdens werkzaamheden mogelijk een explosief aangetroffen.

Werkzaamheden gisteren 15:24

Dit gaat er gebeuren tijdens de onderhoudswerkzaamheden aan Rijndijk-Oost

Op dinsdag 7 februari starten de werkzaamheden voor het onderhoud aan de Rijndijk-Oost. Tijdens de werkzaamheden zal het gedeelte tussen De Hoorn en het Oostvaartpad afgesloten zijn voor alle gemotoriseerd doorgaand verkeer. Maar wat voor werkzaamheden zullen er uitgevoerd worden?

Politie en handhaving gisteren 14:33

Politie gaat meer controleren op sluipverkeer bij de Oudshoornseweg

Dat je met de auto niet meer vanaf het begin van de Oudshoornseweg naar het eind kan wordt door sommige inwoners als vervelend ervaren. Je moet dan namelijk ‘helemaal omrijden’. Sommige weggebruikers kiezen daarom alsnog voor de korte route over de Oudshoornseweg, wat verboden is.

Advertorial Werken gisteren 13:39

Danny groeit bij Duijvelaar, van stagiair naar productmanager

Danny: “In 1995 deed ik mijn afstudeerproject van de Amsterdamse Scheepvaartschool bij Duijvelaar Pompen. Nu nog een baan; de behulpzame dames van de marketingafdeling van Duijvelaar hebben mij destijds geholpen met het schrijven van mijn sollicitatiebrief. Ik werd aangenomen en ik ben nu productmanager bij Duijvelaar. Maar ik ben daar ooit begónnen als servicemonteur.”

Politie en handhaving gisteren 12:46

Auto-inbraak Kerk en Zanen: dashboard van een BMW verwijderd

In de nacht van maandag 30 op dinsdag 31 januari heeft er een auto-inbraak plaatsgevonden in Kerk en Zanen. De daders gingen niet met lege handen naar huis. Zij hebben het dashboard van de BMW meegenomen.