Josh Walet

Alphense architect was de initiatiefnemer en voorvechter van de nationale actie ‘Red het Romeinse Schip’

50 jaar geleden stuitten onderzoekers op de Romeinse Zwammerdamschepen op het terrein van de Hooge Burch in Zwammerdam. Eén van de hoofdrolspelers uit die tijd was de Alphense architect Latief Perotti (81). Met het akkoord van ontdekker en opgravingsleider Prof. Dr. Willem Glasbergen startte Latief een landelijke actie: Red het Romeinse Schip. De actie werd gesteund door de plaatselijke pers, Siebe van der Zee (directeur AVRO-TV/Radio) en zelfs de toenmalige Koningin Juliana, die tweemaal de vindplaats bezocht.

Een toevalsvondst

In december 1971 begonnen bouwers met de aanleg van een ondergronds transportsysteem op het terrein van de Hooge Burch in Zwammerdam. Dit nadat er uitgebreide opgravingen plaats hadden gevonden van het Romeinse castellum Nigrum Pullum. Het stopte daar echter niet met de archeologische vondsten. Bouwers troffen stukken oud hout aan die van een boomstamkano uit de Romeinse tijd bleken te zijn.

Maar de opgraving verliep niet zonder slag of stoot. “Schip nummer 4 lag scheef en diep in de klei. Om het schip op te graven moest een damwand rondom de vindplaats worden geslagen”, vertelt Latief. Er moest een keuze gemaakt worden: doorgaan met de bouw of een grote damwand plaatsen. “Maar het geld om de damwand te bekostigen en de schepen op te graven was er niet. Niemand wilde het bekostigen; de bouw zou doorgaan en de schepen zouden dus blijven liggen.”

Tekst loopt door onder foto

alphens.nl magazine 2023 - zwammerdamschepen latief perroti met zoons.jpg

Eerste crownfundingsactie

Dat wilde Latief koste wat het kost voorkomen. Uiteindelijk was het zijn zoontje die het vuur in hem aanwakkerde. Aan de keukentafel zei hij tegen zijn vader: “Papa, als niemand die schepen uit de grond wil halen, dan doe jij het toch?” Dat resulteerde in de eerste crowdfundingsactie van Nederland: Red het Romeinse Schip. Het doel van deze actie was om 250.000 gulden op te halen om zo de opgraving te kunnen bekostigen. Latief werd de voorvechter van de actie. Maar het begin verliep nog wel wat stroef. “De gemeente wilde niks doen. Wat moet je met oude stukken hout? Ze begrepen er niks van.” Ondanks dat hij zelf geen ervaring had met archeologische opgravingen, zette hij wel alles op alles om het geld bij elkaar te krijgen. “Ik stuurde zelfs toenmalig premier Joop den Uyl en cultuurminister Harry van Doorn een telegram. Maar dat leverde slechts een symbolische 275 gulden op”, herinnert hij zich.

De actie ging pas écht lopen toen de Alphense architect een telefoontje kreeg van AVRO-TV/Radio-directeur Siebe van der Zee. De omroep wilde ‘meer aan cultuur doen’. De in die tijd populaire actualiteitenrubriek Televizier leverde veel aandacht op voor de actie. Wereldwijd werd de opgraving besproken. Het ontging zelfs toenmalig Koningin Juliana niet. Zij zou aan de buis gekluisterd hebben gezeten. “De koningin belde mij. ‘U bent een dappere, jonge man’, zei ze. Dat weet ik nog goed.” En het bleef niet bij het telefoontje. “In januari en maart 1974 kwam ze ook langs in Zwammerdam om het schip te bewonderen. Prachtig was dat om mee te maken. Ik was helemaal ontroerd toen zij mij begroette en wij elkaar de hand gaven. Wat een energie en présence!”

Tekst loopt door onder de foto

alphens.nl magazine 2023 - zwammerdamschepen opgraving bezoek koningin.jpg

Samen met het volk

Door al deze aandacht liep de actie als een trein. Uiteindelijk werd er 280.000 gulden ingezameld door het Nederlandse volk. “Mooi om te zien was dat mensen uit alle lagen van de bevolking hun steentje bijdroegen. Zo gaf een gepensioneerde vrouw een deel van haar schamele AOW weg. En een jong meisje had samen met haar klasgenootjes een bedrag van 10 gulden en 30 cent bij elkaar verzameld. De term bestond toen nog niet, maar eigenlijk was Red het Romeinse Schip de eerste crowdfundingsactie van Nederland. We hebben echt samen - van ‘Koningin tot Lakei’, jong en oud – alles op alles gezet om een stuk vaderlandse geschiedenis veilig te stellen. Dat is toch prachtig?”

Dit artikel is eerder verschenen in de elfde editie (december 2022) van het Alphens.nl Magazine. Heb je het magazine niet ontvangen? Je kunt een exemplaar ophalen op ons kantoor aan de Raadhuisstraat 211.


Stuur een nieuwsbericht in
Stuur een nieuwsbericht in
Adverteer op Alphens.nl
Adverteer op Alphens.nl

Meer nieuws

Overige vandaag 13:48

Nieuwe voorzitter Stichting Vrienden van de Adventskerk

Stichting Vrienden van de Adventskerk heeft met ingang van deze maand weer een nieuwe enthousiaste voorzitter. Dirk Dirkzwager heeft de voorzittershamer opgepakt en zal samen met de andere vijf bestuursleden verder werken aan het behoud en het in goede conditie houden van de meer dan honderdjarige Adventskerk.

Onderwijs vandaag 11:40

Eindexamenkandidaten horen vandaag of ze geslaagd zijn

Vandaag is een spannende dag voor ongeveer 191.000 middelbare scholieren in Nederland. Zij horen namelijk of ze geslaagd zijn voor hun eindexamen. Als dat het geval is, kunnen zij de vlag uithangen met hun schooltas eraan. Voor degenen die niet geslaagd zijn, volgt binnenkort een herkansing. Het definitieve aantal geslaagden wordt pas in het najaar bekendgemaakt.  

Advertorial Voorstelling vandaag 09:51

Castellum viert Keti Koti met de gedenkwaardige voorstelling 'Tula & Juliet'

Dit jaar organiseert de gemeente Alphen aan den Rijn een driedaags evenement ter gelegenheid van Keti Koti, de herdenking van het koloniale en slavernijverleden en de viering van de afschaffing van de trans-Atlantische slavernij. Dit evenement staat tevens in het teken van de viering van vrijheid en gelijkwaardigheid. De eerste dag van dit driedaags evenement, maandag 1 juli, vindt plaats in Castellum met de voorstelling ‘Tula & Juliet, mijn overgrootmoeder de slavin’.

Calamiteiten gisteren 20:54

Twee gewonden na aanrijding tussen wielrenners

Dinsdagavond heeft een ongeluk plaatsgevonden op de Compierekade in Alphen aan den Rijn, waarbij wielrenners op elkaar zijn gebotst. Bij het ongeval raakten twee personen gewond.

Advertorial Eten en drinken gisteren 16:46

Ervaar de Aziatische keuken bij restaurant Yumei

Yu Mei is niet alleen de eigenaresse, maar ook de ziel van het restaurant. Haar passie voor koken komt voort uit haar jeugd in China, waar ze de kunst van het koken leerde van haar moeder. Met deze diepgewortelde kennis en liefde voor de Chinese keuken, brengt ze samen met haar kok elke dag authentieke gerechten naar haar klanten.