Een ambitieus plan voor de ontwikkeling van het Nautisch Circulair Centrum (NCC) in de Rijnhaven dreigt voortijdig te stranden door een gebrek aan medewerking van de Gemeente Alphen aan den Rijn. Initiatiefnemers Nova Watersport en Haven aan den Rijn - momenteel gevestigd in de Gipshallen aan de Rijnhaven - hebben een plan ontwikkeld om de verouderde hallen te transformeren tot een aansprekende innovatiehub voor elektrisch varen en circulair vakmanschap: het Nautisch Circulair Centrum.
Duurzaamheid versus sloopbeleid
Hoewel het plan inzet op grondstoffenbesparing, hergebruik van materialen en vermindering van klimaatimpact, stuurt de gemeente aan op volledige sloop. Ondanks ontbreken van concrete plannen, zijn de contracten van de huidige bedrijven en organisaties al door de gemeente opgezegd. Met de sloop gaat de gemeente niet alleen voorbij aan de inzet van deze in de Rijnhaven gevestigde ondernemers, maar worden ook tonnen aan herbruikbare materialen vernietigd. Het plan van het NCC bewijst juist dat transformatie de veiligste en meest duurzame weg is, aangezien het behoud van de bestaande constructie de aanwezige bodemverontreiniging ongemoeid laat en een 'donkergroen' boegbeeld voor de regio creëert.
Reactie van Nova Watersport
Floris Röling, mede-eigenaar van Nova Watersport, geeft aan: ”We ondernemen al jaren met heel veel plezier in de Rijnhaven en willen onze watersportactiviteiten hier heel graag voortzetten. Juist in deze onzekere geopolitieke tijden, denk ik dat ook een gemeente als Alphen aan den Rijn sterk moet inzetten op behoud van cruciale grondstoffen. Dat is exact wat we willen doen met het Nautisch Circulair Centrum. Niet slopen, maar koesteren”.
Risico’s van nieuwbouw en netcongestie
De focus op nieuwbouw door de gemeente is bovendien een riskante strategie in het licht van de huidige netcongestie in Nederland. Terwijl herontwikkeling van bestaande bouw de druk op het overbelaste stroomnet beperkt door de bestaande aansluiting te behouden, zorgt nieuwbouw voor enorme uitdagingen bij het verkrijgen van een nieuwe energie-aansluiting, wat de bouw van een vervangend pand jarenlang kan vertragen. Bovendien zijn er nog geen concrete plannen met politieke steun voor de gebiedsontwikkeling, waardoor de kans op jarenlange leegstand groot is.
Kritiek vanuit Haven aan den Rijn
Paul Wismeijer, eigenaar Haven aan den Rijn en Wester-Engh: “De voorgenomen sloop van de Gipshallen en het negeren van herontwikkeling met behoud van bestaande panden is pure kapitaalvernietiging. Het ondermijnt bovendien de watersportontwikkeling zoals die nu in de Rijnhaven bestaat en creëert onnodige spanningen tussen bestaande watersportactiviteiten en nieuwe plannen. Bij herontwikkeling met behoud van de huidige panden blijft er meer dan genoeg ruimte beschikbaar om ook andere ambities van de gemeente te realiseren - zonder te slopen wat al werkt.”
Oproep aan de gemeente
De initiatiefnemers roepen de gemeente(raad) daarom op om de huidige sloopdrift te heroverwegen en ruimte te bieden aan het plan dat balans brengt in mens, milieu en verdienvermogen. Behoud van de Gipshallen is geen alternatief, maar een noodzaak. Gezien de barrières die nieuwbouw opwerpt, is duurzame transformatie de enige realistische route om de Alphense ambitie - een volledig circulaire economie in 2050 - daadwerkelijk te verwezenlijken.
Reactie van de gemeente
Gemeente Alphen aan den Rijn laat in een reactie aan Alphens.nl weten dat zij al geruime tijd in gesprek is met betrokken ondernemers, overige ondernemers, ontwikkelaars, de provincie en de netbeheerder over de herontwikkeling van de Werf. In oktober 2025 is de deelgebiedsvisie voor de Westoever van de Rijnhaven toegelicht aan de gemeenteraad, waarbij ook ondernemers aanwezig waren. Zij zijn bekend met de plannen voor herontwikkeling en de te lopen koers.
Volgens de gemeente is gekozen voor volledige circulaire sloop en nieuwbouw, passend binnen de duurzaamheidsambities voor het gebied, in het kader van circulariteit en duurzaamheid. De benodigde onderzoeken daarvoor zijn gestart en de kaders voor de aanbestedingsprocedure worden momenteel uitgewerkt. Het plan van Nova Watersport kan volgens de gemeente worden ingediend tijdens de aanbestedingsprocedure. De initiatiefnemers zijn hierover per brief geïnformeerd. Hun nieuwe pand aan de Rijnhaven, dat in eerste instantie het nautisch centrum zou worden, is inmiddels verhuurd aan derden.
Reactie van initiatiefnemers op gemeentestandpunt
Nova Watersport wil verduidelijken dat het huidige pand aan de Rijnhaven nog altijd actief wordt gebruikt en dat het deels verhuren ervan juist in lijn is met eerdere wensen van de gemeente. Volgens de initiatiefnemers was het juist op nadrukkelijk verzoek van de gemeente dat onder meer Alphaplan zich in het pand heeft gevestigd. Naast Alphaplan maken ook vestigingen van Autotaalglas, Hellebrekens en Nova Watersport zelf gebruik van het gebouw, dat momenteel ruimte biedt aan circa 100 FTE en volgens hen een duidelijke kwaliteitsimpuls geeft aan de omgeving. ”Daarnaast is het wat uitstraling betreft een aanwinst voor de omgeving. Wij kunnen ons niet voorstellen dat dit negatief is voor de gemeente”, aldus Rutger van Oosterhout, eigenaar van Nova Watersport.
”Op dit moment is Nova samen met Westerengh en Haven aan den Rijn ook gebruiker van de Gipshallen. Samen met deze partijen en andere geïnteresseerden willen wij deze hallen en daarmee de uitstraling aan de waterkant van de Rijnhaven graag transformeren tot een waanzinnige watersport boulevard. Passend bij de haven en overige ontwikkelingen in de Rijnhaven. Win-Win voor gemeente, omgeving en lokale Alphense ondernemers denken wij.” benadrukt van Oosterhout.
