Eveline Verhoeve

ROMEINEN Amforen

Amforen zijn grote kruiken met twee oren en een spits toelopende onderkant. Ze zijn voor de Romeinen heel belangrijk voor opslag en vervoer van vooral voedsel. In het Alphense stadshart zijn fragmenten opgegraven van een aantal verschillende typen amforen.

De in Albaniana gevonden grote vrachtamforen werden gebruikt om olie uit Spanje te exporteren. De olie werd over het algemeen langs de Atlantische kust in zeewaardige schepen vervoerd. De Romeinse oliehandelaar Avitus uit Baetica, een streek in het zuiden van Spanje, verhandelde zijn olie tot in Brittania en, zo blijkt, dus ook naar de forten langs de Rijn in Germania Inferior.

De olie werd al in de beginjaren van Albaniana bij het Alphense fort afgeleverd. Dat weten we omdat sommige amforen in de eerste helft van de eerste eeuw zijn gemaakt. Andere amforen stammen uit de jaren 149 en 154. Dat is te lezen in opgeschilderde inscripties.
De grote amforen hebben een bolle buik en een spits toelopende onderkant. Een bekender type zijn de slankere amforen die een duidelijke punt aan de onderkant hebben. Vrachtamforen werden opgeslagen in houten stellingen.

De middelgrote amforen waren, in tegenstelling tot de vrachtamforen, voorzien van een standring. Deze amforen hebben een verschillende herkomst. Onder meer uit het Scheldegebied. Ook zijn scherven van amforen gevonden die behalve in Alphen ook voorkomen in Zwammerdam en Woerden.

Behalve olie werd in amforen vooral ook wijn en vissaus vervoerd. Daarnaast zijn de grote vrachtamforen ook heel geschikt voor het vervoer van allerlei graansoorten. Al deze producten werden door het hele Romeinse Rijk verhandeld. Tot in alle uithoeken en grenzen zoals langs de Limes.

Ruim de helft van de aardewerkvondsten in het centrum van Alphen aan den Rijn is van amforen en kruiken. Waarschijnlijk komt dit omdat deze vrij groot zijn en dus meer scherven opleveren. Ook gaat het om relatief stevig en dikwandig aardewerk waar sneller een herkenbare scherf van overblijft.
Tijdens de opgravingen van het Alphense castellum zijn in totaal 27.008 fragmenten beoordeeld. Hiervan zijn slechts 585 scherven niet op een Romeinse draaischijf gemaakt. Een deel van deze handgemaakte scherven zijn van kustaardewerk waarin zout werd vervoerd en opgeslagen.

Deel 42  van een serie artikelen over het Romeinse verleden van Alphen aan den Rijn.


Heb je een nieuwtje? Whatsapp ons!
Heb je een nieuwtje? Whatsapp ons!
Stuur een nieuwsbericht in
Stuur een nieuwsbericht in

Meer nieuws

Advertorial Cultuur vandaag 17:43

Filmdiner No Reservations met Catherine Zeta-Jones

De titel van het nieuwe filmdiner op 5, 6 en 7 maart wekt wat verwarring: dit filmdiner is zeker te reserveren. Het concept van thuis een film kijken en tegelijk eten wat je ziet in de film is deze keer met steractrice Catherina Zeta-Jones in de film No Reservations.

Coronavirus in Alphen vandaag 17:00

Het vaccineren in Alphen is nu echt begonnen: “Laat die vaccins maar komen!”

Rond 08:00 uur werd de eerste prik gezet in de tot vaccinatielocatie omgebouwde tennishal van Nieuwe Sloot. Dagelijks zullen daar zo’n driehonderd 80+’ers worden gevaccineerd, maar de daadwerkelijke capaciteit ligt hoger. “In een maand tijd zouden we heel Alphen kunnen vaccineren”, zegt burgemeester Liesbeth Spies.

Calamiteiten vandaag 15:29

Motorrijder komt ten val op Leidse Schouw

Maandagmiddag 1 maart is er een motorrijder ten val gekomen op de Leidse Schouw. Bij het eenzijdige ongeval kwamen meerdere hulpdiensten ter plaatse. 

Van 0 naar 20 vandaag 14:54

Van 0 naar 20: Mitchell en Stefan zijn er bijna

Het moment komt dichter en dichterbij dat Mitchell en Stefan toch echt die 20 kilometer moeten gaan rennen. Allebei zijn ze op de goede weg. Ze zijn er bijna. Tijd voor wat laatste tips!

Alphense Zendmast vandaag 14:06

Alphense zendmast maandagavond rood en groen verlicht

Het verzoek kwam vanuit Kees Kraamer om de Alphense zendmast maandagavond rood en groen te verlichten. Dit doet hij voor zijn hardloopgroepje, met in het bijzonder voor Peter Zuidam. En dat levert ongetwijfeld een leuk moment op, want Kees en Peter zijn beide kleurenblind.