Eveline Verhoeve

ROMEINEN Cucullus

Een cape was een belangrijk kledingstuk voor de inwoners van de koude en gure Rijndelta. De cucullus was in de noordwestelijke streken van Europa een belangrijke dracht speciaal tijdens werkzaamheden op het land en voor wie onderweg was. Enerzijds als een losse capuchon en anderzijds als een beschermende cape.

De cucullus is een eenvoudig te maken kledingstuk. Een halve cirkel stof wordt aan de rechte kanten aan elkaar genaaid. Voor het gezicht wordt vlak onder de punt een uitsnede gemaakt. Deze is wijd genoeg om de capuchon rond de hals te dragen. De cucullus hangt normaal gesproken op de schouders en het puntje van de capuchon steekt omhoog. De lengte is verschillend: een capuchon, een korte of een lange cape.

De cucullus als losse capuchon lijkt op het eerste gezicht op de middeleeuwse kaproen. Dit is ook een losse capuchon die tegelijkertijd als een kort manteltje de schouders bedekt. Wellicht is de een voorloper van de ander. In ieder geval heeft de kaproen een iets ingewikkelder patroon dan de halve cirkel van de cucullus.

De cucullus is in de Romeinse periode een kledingstuk voor iedereen. De eenvoudige capuchon wordt bijvoorbeeld gedragen door landarbeiders die in weer en wind aan het werk zijn en bedekt hoofd en schouders. De korte cape is ook bekend als dracht van jagers en ruiters. De lange versie kennen we van reliëfs en beeldjes van goden.

De cucullus is vooral geschikt als reiskleding speciaal in de nattere en koudere jaargetijden. Dat het een kledingstuk voor gewone mensen is, neemt niet weg dat  koukleumende keizers er ook graag een droegen. De cucullus is namelijk gemaakt van dikke wol.

De wol voor een cucullus bevat nog de lanoline van het schaap. Lanoline is huidvet. Dit vet is goed voelbaar als de wol wel is schoongemaakt, maar niet grondig is gewassen. Het betekent automatisch dat de wol ook ongeverfd is, want verf pakt niet op vet.
De wol wordt dicht geweven en soms ook vervilt. Dan krijg je een waterafstotende en winddichte stof. Buitengewoon geschikt voor de barbaarse weersomstandigheden, het ruwe klimaat, waar Tacitus voor de Lage Landen al over sprak.

Deel 41  van een serie artikelen over het Romeinse verleden van Alphen aan den Rijn.


Heb je een nieuwtje? Whatsapp ons!
Heb je een nieuwtje? Whatsapp ons!
Stuur een nieuwsbericht in
Stuur een nieuwsbericht in

Meer nieuws

Te zien op televisie vandaag 10:28

Bewonder Alphense Boys vanavond in BNNVARA documentaire

Op zondagavond 16 mei om 20:30 uur zijn de jonge Alphense voetballers van voetbalvereniging Alphense Boys te bewonderen in de documentaire Voetbaldroom. Hier volgen zij het team Alphense Boys JO13-1, met prachtige opnames en diverse interviews. 

Sport gisteren 16:12

Rolstoeltennis-topper Esther Vergeer bij TV Nieuwe Sloot

Op 9 juni geeft de Esther Vergeer Foundation een tennis clinic aan de rolstoeljeugd van Tennisvereniging Nieuwe Sloot, aan aspirant rolstoeltennissers en aan kids die het gewoon eens willen proberen vanuit een rolstoel. Voormalig Grand Slam winnares Esther Vergeer is ook bij het event aanwezig.

Dronefotografie gisteren 14:37

Alphen vanuit de lucht: de groene long van Kerk en Zanen

Vanuit de lucht ziet alles er net even anders uit. Daarom neemt de Alphense fotograaf Josh Walet ons elke zaterdag mee op reis door Alphen met zijn drone. Zo beleef je Alphen in vogelvlucht. Dit keer het Europapark, de groene long van de wijk Kerk en Zanen.