Eveline Verhoeve

ROMEINEN De kade

Het Romeinse castellum in Alphen aan den Rijn, Albaniana, is gebouwd langs de oever van de rivier de Rijn. In de Romeinse tijd was de Oude Rijn de snelstromende hoofdstroom in de delta van de machtige rivier.

De rivier had wel een paar uitdagingen voor de Romeinse soldaten in het castellum. De oever bij het castellum liep tamelijk steil de rivier in. Dat wijst erop dat de Rijn een snelstromende rivier was. Om het water enigszins in bedwang te houden, werd een kade aangelegd langs het castellum. Bovendien is een kade wel zo praktisch als je grote schepen aan wilt leggen.

Het bouwen van de kade begon waarschijnlijk in het jaar 42, pal na de bouw van het eerste houten fort. Er werden houten beschoeiingen en kademuren op de oeverlijn aangebracht. Er zijn palen en balken opgegraven uit de periode 42-125 na Christus. Dit hout is gedateerd door de jaarringen te onderzoeken van de bomen die zijn gebruikt voor de aanleg.
De gedateerde paal uit 42 is een iep. Een paal gemaakt van een es is gedateerd op 51. Andere gebruikte houtsoorten zijn eiken, esdoorn en els.

In de loop der jaren is de kade vaak gerepareerd. Dit moest wel, omdat de machtige Rijn de kade ondergroef. Daardoor ontstond schade aan de onderzijde van de kade. Deze begon dan vroeg of laat te schuiven en zakte voorover of gleed deels de rivier in.
Uiteindelijk bestond de kade uit zand en klei vermengd met rijshout van de oever, palen en balken, baksteen en natuursteen en een flinke hoeveelheid afval uit de nederzetting.

Een groot deel van het bouwpuin in de verzakte kade is waarschijnlijk afkomstig van de muur van het castellum in de late tweede eeuw. Door een overstroming is de oudste stenen muur toen ingestort. Het puin, tufsteen en mortel, is gebruikt voor het versterken van de kade.

Het castellum is door de Romeinse bewoners aan het eind van de derde eeuw verlaten. Vooral in de achtste en negende eeuw is veel van het bouwmateriaal door de bewoners van het vroege Alphen aan den Rijn gebruikt voor hun eigen bouwwerken.
In het jaar 1122 is de ooit zo machtige rivier afgedamd bij Wijk bij Duurstede. Daarna is op het terrein van het Romeinse castellum door de rivier zand en klei afgezet. En zo verdween het grote Romeinse fort uit het zicht.

Deel 3 van een serie artikelen over het Romeinse verleden van Alphen aan den Rijn.


Heb je een nieuwtje? Whatsapp ons!
Heb je een nieuwtje? Whatsapp ons!
Stuur een nieuwsbericht in
Stuur een nieuwsbericht in

Meer nieuws

Evenementen vandaag 09:02

Coronaproof Burendag vieren, hoe doe je dat?

Dit jaar vieren we Burendag op 26 september. Bij deze jaarlijks terugkerende dag vieren buurtbewoners met elkaar feest. Omdat alles dit jaar coronaproof moet, hebben wij een aantal tips verzameld om toch Burendag te kunnen vieren.

Blog Politiek gisteren 19:57

MINERVA Kluisje

De chronisch zieke medemens heeft het op dit moment lastiger dan ooit. Door de maatregelen tegen corona. Vooral als je verder een soort van goed functioneert, moet je nog meer dan anders tussen alle obstakels door laveren om een enigszins normaal leven te leiden.

Overige gisteren 18:13

Kunstenaars van Atelier Verfstreken fleuren winkelcentrum op met muurschildering

De kunstenaars van Atelier Verfstreken hebben een mooie opdracht gekregen van de winkeliersvereniging van winkelcentrum De Aarhof. Zij mogen een muurschildering maken in het gedeelte dat naar de nieuwe parkeergarage leidt. “Het is heerlijk om zo midden in het centrum van Alphen met elkaar bezig te zijn.”

Advertorial Overige gisteren 17:25

Dit weekend open dagen bij Ski & Snowboard Xperience

Om alvast vooruit te lopen op de wintersportpret organiseert Ski & Snowboard Xperience Alphen aan den Rijn dit weekend open dagen. Op zaterdag en zondag kun je tussen 10:00 en 17:00 uur terecht voor diverse activiteiten. Een ideale manier om je voor te bereiden op het komende wintersportseizoen!