Eveline Verhoeve

ROMEINEN De kade

Het Romeinse castellum in Alphen aan den Rijn, Albaniana, is gebouwd langs de oever van de rivier de Rijn. In de Romeinse tijd was de Oude Rijn de snelstromende hoofdstroom in de delta van de machtige rivier.

De rivier had wel een paar uitdagingen voor de Romeinse soldaten in het castellum. De oever bij het castellum liep tamelijk steil de rivier in. Dat wijst erop dat de Rijn een snelstromende rivier was. Om het water enigszins in bedwang te houden, werd een kade aangelegd langs het castellum. Bovendien is een kade wel zo praktisch als je grote schepen aan wilt leggen.

Het bouwen van de kade begon waarschijnlijk in het jaar 42, pal na de bouw van het eerste houten fort. Er werden houten beschoeiingen en kademuren op de oeverlijn aangebracht. Er zijn palen en balken opgegraven uit de periode 42-125 na Christus. Dit hout is gedateerd door de jaarringen te onderzoeken van de bomen die zijn gebruikt voor de aanleg.
De gedateerde paal uit 42 is een iep. Een paal gemaakt van een es is gedateerd op 51. Andere gebruikte houtsoorten zijn eiken, esdoorn en els.

In de loop der jaren is de kade vaak gerepareerd. Dit moest wel, omdat de machtige Rijn de kade ondergroef. Daardoor ontstond schade aan de onderzijde van de kade. Deze begon dan vroeg of laat te schuiven en zakte voorover of gleed deels de rivier in.
Uiteindelijk bestond de kade uit zand en klei vermengd met rijshout van de oever, palen en balken, baksteen en natuursteen en een flinke hoeveelheid afval uit de nederzetting.

Een groot deel van het bouwpuin in de verzakte kade is waarschijnlijk afkomstig van de muur van het castellum in de late tweede eeuw. Door een overstroming is de oudste stenen muur toen ingestort. Het puin, tufsteen en mortel, is gebruikt voor het versterken van de kade.

Het castellum is door de Romeinse bewoners aan het eind van de derde eeuw verlaten. Vooral in de achtste en negende eeuw is veel van het bouwmateriaal door de bewoners van het vroege Alphen aan den Rijn gebruikt voor hun eigen bouwwerken.
In het jaar 1122 is de ooit zo machtige rivier afgedamd bij Wijk bij Duurstede. Daarna is op het terrein van het Romeinse castellum door de rivier zand en klei afgezet. En zo verdween het grote Romeinse fort uit het zicht.

Deel 3 van een serie artikelen over het Romeinse verleden van Alphen aan den Rijn.


Zelf een leuk nieuwsbericht? Whatsapp ons!
Zelf een leuk nieuwsbericht? Whatsapp ons!
Stuur een nieuwsbericht in
Stuur een nieuwsbericht in

Meer nieuws

Muziek gisteren 15:07

Talent van de maand: Roberto van Raamsdonk

De 22-jarige Roberto van Raamsdonk (Rovara) uit Alphen timmert hard aan de weg. Samen met de winnaar van The X Factor in Australië, Joey Djia brengt hij deze maand een single uit. “Ik ben heel erg trots op het resultaat.”

De Heerlijkheid van Alfen gisteren 13:24

De Heerlijkheid van Alfen: strategisch Alphen

Alphen was in de middeleeuwen en later niet alleen een gezapig dorp van boeren en turfgravers. Vlakbij lag een belangrijk strategisch punt waar hard om werd gevochten: de Goudse sluis. Gastauteur Bertus Brokamp is Alphenaar, militair historisch geograaf, maakt harnassen en doet steekspelen in het openluchtmuseum Archeon. Hij heeft zich verdiept in de militaire kant van de Alphense geschiedenis.

Advertorial Winkels gisteren 11:12

Primera Aarhof start met digitaliseren van oud beeld-, en geluidsmateriaal

Voor veel mensen een bekende vraag: wat doen we met al die oude negatieven? Of: zou het niet zonde zijn als onze trouwfilm verloren zou gaan? Primera Jacobs in Winkelcentrum Aarhof heeft het antwoord. Je kunt sinds kort terecht voor het digitaliseren van kostbare dia's, negatieven, alle gangbare videoformaten zoals VHS, MiniDV, Hi8, Super8, Vinyl, en nog veel meer!

Coronavirus in Alphen gisteren 10:17

Aquasport, peuterzwemmen en recreatief zwemmen hervat

Vanaf maandag 8 juni start De Thermen2 weer met Aquarobics, Seniorfit, Peuterzwemmen en Recreatief zwemmen. De Thermen2 mocht de zwembaden in Alphen aan den Rijn drie weken geleden weer openen. De herstart van zwemlessen en banenzwemmen bleek zo soepel te zijn verlopen dat een volgende stap gezet kan worden.

Heel Alphen Beweegt gisteren 09:33

#HeelAlphenBeweegt brengt Alphenaren in beweging

Bewegen is belangrijk. Door te bewegen blijf je gezond en zit je lekkerder in je vel. Bewegen, en daarmee zorgen voor je gezondheid, is essentieel voor jong en oud. Maar bewegen heeft ook een sociale component, want het zorgt voor een gevoel van verbondenheid. Daarom wordt op maandag 8 juni gestart met #HeelAlphenBeweegt.

Blog Opinie 5 jun. 2020 19:59

MINERVA Vakantie

Hoewel de grenzen opengaan en de vliegtuigen worden afgestoft, denk ik toch dat er veel meer mensen dan andere jaren gewoon thuis vakantie gaan vieren. Dat mag geen probleem zijn, want er is een mooie warme zomer voorspeld.