Eveline Verhoeve

ROMEINEN Potten en pannen

De uitgedeelde rantsoenen bieden de soldaten in het Romeinse leger niet buitengewoon veel afwisseling. Maar een beetje kok kan van weinig toch een heerlijke maaltijd maken. De soldaten moeten echter zelf hun maaltijden bereiden en zij eten vaak niet gezamenlijk.

De rantsoenen bestaan uit graan, vlees, kaas, zure wijn, groenten en peulvruchten. De soldaten, die met acht mannen hun verblijf delen, krijgen per eenheid hun rantsoen uitgereikt. Zij kunnen van hun soldij echter in de handelsnederzetting het een en ander erbij kopen, zoals kruiden. En in de omgeving van een castellum groeien ook wilde planten en daar plukken de mannen bijvoorbeeld hazelnoten, frambozen en bramen.

Een Romeins ontbijt bestaat meestal uit brood of pap. Er wordt niet veel aandacht aan besteed en vaak ‘in het voorbijgaan’ opgegeten. Het avondmaal is belangrijker. In een gezin is dat een gezamenlijke maaltijd aan een tafel. In het soldatenverblijf ligt dat een beetje anders.

De legionairs hebben verschillende dagtaken. Hoewel een contubernium van acht man bij elkaar woont, betekent dat niet automatisch dat zij dagelijks dezelfde werkzaamheden verrichten. Daarom kan het avondeten op de haard klaar worden gemaakt en wie er is, neemt een portie. Soepen en stoofschotels zijn dan wel gemakkelijk, evenals gerechten die zowel warm als koud smaken.

In de barakken is een haard en een verblijfsruimte en over het algemeen hebben de legionairs een tafel om aan te werken en te eten. In de tenten, tijdens een bivak of tijdens de bouw van een castellum, is dat lastiger. Daar is een kampvuur en de gewone soldaten zitten op de grond.

De potten en pannen zijn echter hetzelfde. Er zijn, net als nu, verschillende pannen waar verschillende gerechten in worden bereid. De pannen staan op een rooster boven een vuur en de kookpot hangt erboven.
In de kookpot worden pap, soepen en stoofschotels bereid. In een platte pan kunnen eiergerechten worden bereid of er kan plat brood in worden gebakken.

Tijdens de opgravingen van het Alphense castellum Albaniana zijn verschillende onderdelen van potten en pannen gevonden, een enkele keer zelfs een compleet exemplaar.

Deel 63 van een serie artikelen over het Romeinse verleden van Alphen aan den Rijn.


Heb je een nieuwtje? Whatsapp ons!
Heb je een nieuwtje? Whatsapp ons!
Stuur een nieuwsbericht in
Stuur een nieuwsbericht in

Meer nieuws

Blog Politiek gisteren 20:01

MINERVA Gratis parkeren

Sinterklaas is vroeg dit jaar. De winkeliers in het Alphense stadshart krijgen een cadeautje: voortaan mogen bezoekers anderhalf uur gratis parkeren 'achter de slagbomen'. Het venijn zit in het woordje 'gratis'. Want, natuurlijk is het om de dooie dood niet gratis.

Verkeer en vervoer gisteren 17:24

Werkzaamheden aan het spoor in Alphen aan den Rijn in volle gang

Een lang weekend rijden er geen treinen van en naar Alphen aan den Rijn. Er worden namelijk werkzaamheden uitgevoerd aan het spoor. Dit om vanaf 13 december elk kwartier een trein te kunnen laten rijden tussen Alphen aan den Rijn en Utrecht Centraal.

Alphens Restaurantweek 2021 gisteren 16:36

Smullen van een heerlijk viergangen diner bij Lekker eten en drinken

Van donderdag 28 oktober t/m zondag 7 november organiseren wij de najaarseditie van de Alphens Restaurantweek. Elf dagen lang serveren restaurants de lekkerste meergangen menu’s. Bij Lekker eten en drinken leggen ze je in de watten met een viergangen diner.

Winactie Overige gisteren 15:57

Winnen: een volledig verzorgd avondje uit van Ladies Time-Out

Tijdens het volledig verzorgde avondje uit van Ladies Time-Out word je helemaal in de watten gelegd. Wij mogen een ticket weggeven! Wie van je vriendinnen, moeder, tante, buurvrouw of sterke powervrouw gun jij een heerlijk verzorgd avondje uit?

Advertorial Muziek gisteren 14:20

Zelfgeschreven popliedjes uitvoeren met een klassiek ensemble? Jazeker!

De Nieuwe Muziekschool Alphen heeft dit seizoen een bijzonder project: leerlingen van verschillende afdelingen van de NMSA schrijven een eigen liedje. Vervolgens wordt bij elk van deze liedjes een arrangement gemaakt met klassieke instrumenten, zoals viool, cello of harp.