Eveline Verhoeve

ROMEINEN Scorpio

Een van de standaardwapens van een Romeinse infanterie-eenheid is de scorpio. De pijlen zijn groot en hebben een behoorlijke vuurkracht. Een volwassen man wordt doorboord en ligt uitgeschakeld op de grond als hij wordt geraakt. Kortom, die pijlen zijn dodelijk.

In het Alphense castellum Albaniana is altijd een cohort gelegerd, een eenheid van ongeveer 480 manschappen. Het castellum is ook de uitvalsbasis om de tussenliggende wachttorens te bemannen en om patrouilles te verzorgen. Elk fort is zo verantwoordelijk voor een redelijke afstand langs de rivier de Rijn.

De manschappen in het castellum horen bij een infanterie-eenheid. Deze wordt ingezet om de veiligheid van de Romeinse transportschepen te waarborgen. Naast de pure aanwezigheid en het zorgen voor zichtbaarheid en aandacht voor obstakels in de rivier, is ook het signaleren van problemen met de bevolking een taak. Mocht het nodig zijn, dan is het castellum goed verdedigbaar.

Zoals elk castellum heeft Albaniana op alle vier de hoeken grote geschutstorens, kleinere torens in de muren en torens aan weerszijden van de poorten. De torens zijn allemaal geschikt voor de soldaten om met pijl en boog, een werpspeer of een katapult op een vijand te vuren.
Daarnaast is een groter wapen, de scorpio, klein genoeg om ook vanaf alle torens te gebruiken. Er zijn slechts twee infanteristen nodig om een scorpio te laden en de zware pijlen af te schieten.

De scorpio is een staand wapen en wordt zowel gebruikt om pijlen vanaf de torens te schieten als om in het veld neergezet te worden tijdens een veldslag of schermutseling. De scorpio is dus verplaatsbaar, maar niet even snel want een scorpio is zwaar. Dat is ook nodig om de terugslag van het afschieten van de pijlen op te vangen.

Tijdens de opgravingen in het Alphense stadshart zijn vijf geschutspunten gevonden. Een geschutspunt is de ijzeren punt van een grote pijl die vanaf een scorpio wordt afgevuurd. Daarom weten we zeker dat in Albaniana scorpio’s werden gebruikt.

Deel 48 van een serie artikelen over het Romeinse verleden van Alphen aan den Rijn.


Heb je een nieuwtje? Whatsapp ons!
Heb je een nieuwtje? Whatsapp ons!
Stuur een nieuwsbericht in
Stuur een nieuwsbericht in

Meer nieuws

Romeinen vandaag 11:59

ROMEINEN Zadel

De Romeinse cavalerie was niet in het minst zo succesvol, omdat de berijders van de pony’s uitstekende goed getrainde ruiters waren. Daarnaast werd een Romeins cavaleriepaard vakkundig opgezadeld met een stevig zadel en een degelijk hoofdstel.

Verkeer en vervoer gisteren 17:23

Bewoners in actie voor omstreden Ziendeweg

Is het kunst? Is het wetenschap? Is het activisme? Bewoners uit Zwammerdam en omgeving hebben zaterdag 642 witte kruisen langs de Ziendeweg tussen Alphen en Nieuwkoop geplaatst. Op poëtische wijze vragen ze hiermee aandacht voor de vele verkeerslachtoffers langs deze weg.