Eveline Verhoeve

ROMEINEN Wilde eend

De Romeinse legionairs krijgen van het leger een basisrantsoen, bestaande uit graan, vlees, zure wijn, groenten en peulvruchten. Zij kunnen ook van alles kopen, vooral van de lokale bevolking. En er bestaat ook zoiets als de jacht, bijvoorbeeld op wilde eenden.

De jacht is in de buurt van de kazernes, castra en castella, een goede mogelijkheid om variatie op het menu aan te brengen. Jagen valt echter niet onder de normale dagelijkse taken en bezigheden van een legionair. Wel kunnen zij in hun vrije tijd op jacht gaan.
Romeinse legionairs kunnen bijvoorbeeld jagen met pijl en boog of met een slinger. Beide zijn normale wapens voor de soldaten.

Waar jagen de Romeinen langs de Limes op?
Wel, bijvoorbeeld op watervogels zoals de wilde eend. Zeker als de legionairs gestationeerd zijn in een castellum als Albaniana in de natte smalle corridor tussen de kust en de hoger gelegen gebieden in het midden van Nederland. Zij kunnen echter ook bij de plaatselijke poelier in de handelsnederzetting hun slag slaan.

Watervogels als de wilde eend voelen zich thuis in de nattigheid. Meren en vennetjes zijn favoriet. En die zijn er genoeg in de natte veengebieden aan beide zijden van de Oude Rijn.
Soms brengen de watervogels hier hun jongen groot en soms niet. Er zijn inheemse watervogels in de zin dat zij hier het hele jaar verblijven. En er zijn bijvoorbeeld eenden, zwanen en ganzen uit het hoge noorden. Deze trekvogels kiezen hier domicilie om te overwinteren. Zij broeden op de toendra’s.

Tussen het riet en de zegge of in een holle boom kunnen eenden een nest maken en hun jongen grootbrengen. Wilde eenden worden al in de Late IJzertijd door de lokale bevolking op tafel gezet. De veren worden bijvoorbeeld gebruikt voor beddengoed.

Hoewel op grote mediterrane boerenbedrijven rond het begin van de jaartelling al gebruik wordt gemaakt van eendenkooien en volières met tamme eenden, is het niet waarschijnlijk dat dit toen ook al langs de Nedergermaanse Limes bij een castellum gebeurde.
Tamme eenden zijn trouwens geen aparte soort. Wilde eieren worden uitgebroed door huiskippen en vervolgens worden de wilde eendenkuikens vanzelf tamme eenden en broeden zij hun eigen eieren uit.

Hoe worden de eenden opgediend?
De schrijver Martialis (40-104 na Chr.) meldt over eend dat deze in haar geheel geroosterd dient te worden. Vervolgens moeten aan tafel de borstfilets van de vogel af worden gesneden. De vogel gaat daarna terug naar de keuken om de bouten gaar te roosteren. De beroemde lekkerbek Apicius vindt dat eend moet worden voorgekookt en daarna pas geroosterd.

Deel 67 van een serie artikelen over het Romeinse verleden van Alphen aan den Rijn.


Heb je een nieuwtje? Whatsapp ons!
Heb je een nieuwtje? Whatsapp ons!
Stuur een nieuwsbericht in
Stuur een nieuwsbericht in

Meer nieuws

Blog Politiek gisteren 20:01

MINERVA Gratis parkeren

Sinterklaas is vroeg dit jaar. De winkeliers in het Alphense stadshart krijgen een cadeautje: voortaan mogen bezoekers anderhalf uur gratis parkeren 'achter de slagbomen'. Het venijn zit in het woordje 'gratis'. Want, natuurlijk is het om de dooie dood niet gratis.

Verkeer en vervoer gisteren 17:24

Werkzaamheden aan het spoor in Alphen aan den Rijn in volle gang

Een lang weekend rijden er geen treinen van en naar Alphen aan den Rijn. Er worden namelijk werkzaamheden uitgevoerd aan het spoor. Dit om vanaf 13 december elk kwartier een trein te kunnen laten rijden tussen Alphen aan den Rijn en Utrecht Centraal.

Alphens Restaurantweek 2021 gisteren 16:36

Smullen van een heerlijk viergangen diner bij Lekker eten en drinken

Van donderdag 28 oktober t/m zondag 7 november organiseren wij de najaarseditie van de Alphens Restaurantweek. Elf dagen lang serveren restaurants de lekkerste meergangen menu’s. Bij Lekker eten en drinken leggen ze je in de watten met een viergangen diner.

Winactie Overige gisteren 15:57

Winnen: een volledig verzorgd avondje uit van Ladies Time-Out

Tijdens het volledig verzorgde avondje uit van Ladies Time-Out word je helemaal in de watten gelegd. Wij mogen een ticket weggeven! Wie van je vriendinnen, moeder, tante, buurvrouw of sterke powervrouw gun jij een heerlijk verzorgd avondje uit?

Advertorial Muziek gisteren 14:20

Zelfgeschreven popliedjes uitvoeren met een klassiek ensemble? Jazeker!

De Nieuwe Muziekschool Alphen heeft dit seizoen een bijzonder project: leerlingen van verschillende afdelingen van de NMSA schrijven een eigen liedje. Vervolgens wordt bij elk van deze liedjes een arrangement gemaakt met klassieke instrumenten, zoals viool, cello of harp.