Iedere Alphenaar die wel eens tankt langs de N11 of bij een van de pompstations in de wijk, kent het gevoel. Je rijdt het terrein op en kijkt met een schuin oog naar het bord met de prijzen. De ene week valt het mee, de andere week schrik je je een hoedje. Bij Alphens.nl signaleren we dat berichten over stijgende lasten en brandstofprijzen altijd veel losmaken in de gemeenschap. Het raakt ons direct in de portemonnee. Maar waarom verandert die prijs eigenlijk zo vaak en waarom merken we dat direct hier in Alphen aan den Rijn?
Brent-olie en de dollar
De prijs van een liter Euro95 of diesel is voor een groot deel gebaseerd op de wereldwijde handel in ruwe olie. Voor de Europese markt is de Brent-olie de belangrijkste graadmeter. Toch is er een factor die consumenten vaak over het hoofd zien: de wisselkoers. Olie wordt wereldwijd verhandeld in dollars. Als de euro minder waard wordt ten opzichte van de dollar, betalen we in Alphen alsnog meer aan de pomp, zelfs als de olieprijs op de beurs stabiel blijft. Omdat de brandstofprijzen bij lokale stations vaak met een kleine vertraging reageren op de beurshandel, kun je de markt slim af zijn door naar de bron te kijken. De financiële wereld reageert namelijk direct op geopolitiek nieuws. Door bijvoorbeeld de actuele brent olie koers te volgen op professionele handelsplatformen, zie je vaak al dagen van tevoren welke kant de trend opgaat. Als de koers hier oploopt door speculatie of schaarste, kun je er de klok op gelijk zetten dat de prijzen aan de pomp kort daarna volgen.
De psychologie van de pomp
Het is een veelgehoorde klacht onder Alphenaren: als de olieprijs stijgt, wordt de benzine de volgende dag duurder, maar bij een daling duurt het weken voordat we dat merken. Economen noemen dit het 'Rockets and Feathers' principe. De prijzen schieten omhoog als een raket, maar dwarrelen omlaag als een veertje.
Dit komt deels doordat pomphouders hun voorraad tegen een hogere prijs hebben ingekocht en die marge eerst moeten beschermen. Daarnaast speelt consumentengedrag een rol: bij een aangekondigde prijsstijging gaan we massaal nog even snel tanken, terwijl we bij een daling vaak minder kritisch vergelijken. Hierdoor hebben stations minder druk om de prijzen direct te verlagen.
Invloed op de Alphense ondernemer
Niet alleen de automobilist voelt deze schommelingen. De Alphense economie draait op energie. De transportbedrijven op de Heimanswetering, de bakkers die hun ovens stoken en de glastuinbouw in de regio: voor hen is olie een enorme variabele kostenpost.
Wanneer de prijzen op de beurs langdurig hoog blijven, ontstaat er een domino-effect. Producten in de supermarkt worden duurder omdat de transport- en productiekosten stijgen. Een prijsstijging op een verre beursvloer eindigt zo uiteindelijk bij de kassa van de lokale winkel in de Herenhof of de Aarhof.
Bewust omgaan met energie in onze gemeente
Omdat we de wereldwijde olieprijs niet kunnen beïnvloeden, zien we dat Alphenaren creatiever worden. We carpoolen meer naar ons werk, pakken vaker de fiets naar het centrum of investeren in de verduurzaming van onze woningen. Het is de sport geworden om de markt te slim af te zijn. Apps die laten zien waar je in Alphen op dit moment het goedkoopst tankt zijn populairder dan ooit, maar wie de onderliggende trends op de financiële markten begrijpt, heeft echt een voorsprong.
Grip op je uitgaven
De energietransitie is ook in onze gemeente in volle gang met steeds meer laadpalen en zonnepanelen. Toch blijft de olieprijs voorlopig bepalend voor ons huishoudboekje. Snappen waar de schommelingen vandaan komen, geeft een beetje houvast in een onvoorspelbare markt.