Eveline Verhoeve

ROMEINEN Hulptroepen

Het Romeinse leger was onderverdeeld in verschillende groepen. Naast de gewone Romeinse infanterie en cavalerie waren er ook huurlingen en er waren groepen niet-romeinen die in het Romeinse leger dienden.

De groep niet-romeinen werd auxilia genoemd. Vrij vertaald als  hulptroepen. In de vroege keizertijd gingen vrije mannen uit het hele Rijk bij de hulptroepen. Zij kregen aan het einde van hun diensttijd als beloning onder meer het Romeins staatsburgerschap. Dat veranderde onder keizer Caracalla die in 212 invoerde dat iedere vrije man het staatsburgerschap kreeg.

Het staatsburgerschap was begeerlijk, omdat hier veel privileges aan vastzaten. Onder meer op juridisch gebied. Zo beriep de apostel Paulus zich op zijn Romeins staatsburgerschap toen hij in Jeruzalem gegeseld dreigde te worden. Een ‘echte’ Romein mag niet worden gegeseld zonder veroordeling.

In het Alphense castellum Albaniana hebben zeer waarschijnlijk vanaf het ontstaan hulptroepen gebivakkeerd. De naam van een cohort dat het castellum bemande was regelmatig afgeleid van het volk waaruit deze soldaten waren gerekruteerd.

Wie waren deze soldaten? Het eerlijke antwoord is dat dat niet echt bekend is.
Waarschijnlijk hebben tot de Bataafse opstand rekruten uit de omgeving in het fort gediend. Dat kunnen Friezen zijn geweest of Bataven of Cananefaten. Na het jaar 70 werd het gebruikelijk om de legereenheden ver van hun oorspronkelijke woonplaats te laten dienen.

In de periode tussen de jaren 70 en 120 zat in het Alphense castellum in ieder geval een tijd het Cohors VI Breucorum. Dat is bekend omdat hun stempel of keurmerk in bakstenen en dakpannen uit deze periode is gevonden. Dit cohort was een infanterie-eenheid afkomstig uit Pannonië. Deze streek lag waar tegenwoordig (delen van) Hongarije, Oostenrijk, Kroatië, Servië en Slovenië samenkomen.

Er zijn vondsten in Alphen aan den Rijn gedaan waarop zelfs de namen van de eigenaar staan. Veel van deze namen kwamen in de eerste eeuwen van onze jaartelling in het Donaugebied voor. Door de baksteenstempels en de namen op gebruiksvoorwerpen weten we dus dat in de tweede en de derde eeuw veel auxilia in het Alphense castellum uit het Donaugebied afkomstig waren.

Deel 8 van een serie artikelen over het Romeinse verleden van Alphen aan den Rijn.


Heb je een nieuwtje? Whatsapp ons!
Heb je een nieuwtje? Whatsapp ons!
Stuur een nieuwsbericht in
Stuur een nieuwsbericht in

Meer nieuws

Romeinen gisteren 11:55

ROMEINEN Mansio

Een mansio is een Romeinse herberg die reizigers onderdak biedt. Niet zomaar iedere reiziger trouwens. In principe is een mansio bestemd voor de postbestellers van de oudheid die hier hun paarden wisselen, gebruik maken van een verversing en overnachten.

Advertorial Sport gisteren 10:06

Tijd voor Vitaliteit – maak kennis met 50+ sporten in Alphen

Nu de maatregelen rondom corona weer iets versoepelen, gaat ook het programma ‘Tijd voor Vitaliteit’ weer deels van start. In dit sportprogramma maken 50-plussers uit Alphen tegen een laag tarief kennis met vijf verschillende sporten.

Te zien op televisie gisteren 08:38

Tekening van Alphense kunstenares gekozen bij Sterren op het Doek

In de aflevering van het televisieprogramma Sterren op het Doek was zaterdagavond de Alphense kunstenares Yvette Bavelaar te zien. Samen met twee andere kunstenaars portretteerde zij Frank Boeijen. De tekening van Yvette bleek in de smaak te vallen, want de zanger koos uiteindelijk haar werk.

Politie 17 apr. 2021 21:25

Jongens beroven vrouw (72) op straat met boksbeugel

Zaterdagmiddag reed een vrouw (72) op haar scootmobiel richting het centrum van Alphen toen zij door twee jongens op een scooter werd beroofd. Hierbij gebruikten zij een boksbeugel.