Folkert van Wijk

ROMEINEN Vrachtschepen

De beroemde Schepen van Zwammerdam zijn de eerste transportschepen van dit type die teruggevonden zijn. De schepen lagen bijna tweeduizend jaar onder de grond. Met deze boten werd van alles over de rivier vervoerd: vracht en mensen.

De Oude Rijn was in de Romeinse tijd de hoofdstroom in de delta van deze grote en machtige rivier. Rivieren waren toen al heel lang belangrijk voor vervoer van mensen en vracht. Er voeren handelsschepen via een route van de Noordzee naar de Zwarte Zee. Er voeren ook handelsschepen over zee via een route van de Noordzee naar het westelijke Middellandse Zeegebied. De overslag van binnenschepen naar zeewaardige schepen was in Zeeland.

Schepen van het type Zwammerdam zijn na de eerste opgraving bij het dorp Zwammerdam ook elders langs de Rijn gevonden. Sterker nog: uit onderzoek blijkt dat deze transportschepen ergens in de delta zijn gemaakt. Het hout is namelijk niet ingevoerd, maar het gaat vooral om lokaal gekapte bomen. Er moet daarom minstens één scheepswerf zijn geweest. De locatie daarvan is vooralsnog niet bekend.

De schepen waren alle drie platbodems. Een ervan had zeker een zeil, van de andere is dat niet vastgesteld. De schepen konden worden geroeid en minstens een ervan zeilde dus over de rivier. Sturen gebeurde met een grote stuurriem met een totale lengte van een meter of vijf.

Elk fort langs de Rijn en Oude Rijn had een lange kade. Zo ook in Alphen aan den Rijn. Een traject van ongeveer 150 meter is goed onderzocht. Langs deze kade konden grote vrachtschepen aanmeren. De vracht werd opgeslagen in grote pakhuizen. Aan de zuidkant van het fort, langs de huidige Julianastraat, zijn twee grote pakhuizen gevonden.

Behalve vracht vervoerden grote schepen ook passagiers: de bemanning, reizigers en wellicht manschappen uit het Romeinse leger. Sommige vrachtschepen waren voorzien van een roef. Deze werd gebruikt als woonruimte met slaapplaatsen, opbergruimte en een kookplaats.

Deel 31 van een serie artikelen over het Romeinse verleden van Alphen aan den Rijn.


Heb je een nieuwtje? Whatsapp ons!
Heb je een nieuwtje? Whatsapp ons!
Stuur een nieuwsbericht in
Stuur een nieuwsbericht in

Meer nieuws

Politiek gisteren 23:28

Theater in de binnenstad of op buitenlocatie

De 3,6 miljoen die nodig is om het gebouw van Theater Castellum te redden, wordt nog niet door de gemeenteraad ter beschikking gesteld. Eerst moet naast dit voorstel een tweede voorstel worden gelegd om het theater samen met een aantal andere functies naar een andere locatie te verplaatsen.

Blog Opinie gisteren 20:00

MINERVA Theater

Binnen de Alphense politiek is het theater aan het Rijnplein een heet hangijzer. Er is al vanaf het prille begin gedoe over de kosten van dit theater. Dat Alphen-Stad een mooi groot en goed theater moet hebben, daar gaat het gesprek meestal niet over. Wel over de exploitatie en over de subsidie. En vooral over de financiële tekorten en de laatste jaren ook over de gebreken aan het gebouw.

Politiek gisteren 18:20

Wegen in zuidelijk deel gemeente blijven lastig probleem

Hoe leid je het verkeer in het zuiden van de gemeente Alphen aan den Rijn in goede banen? Dat was de hamvraag waar inwoners, organisaties en bedrijven hun zegje over deden tegenover de politieke partijen.

Overige gisteren 17:41

Bewoners van Verpleeghuis Oudshoorn genieten volop van pannenkoeken

Deze week is het feest voor de bewoners van Verpleeghuis Oudshoorn in Alphen. Medewerkers van de Alphense restaurants Maggie Blue, Wet ’n Wild en ’s Molenaarsbrug bakken namelijk pannenkoeken voor de bewoners. Uit de reacties blijkt wel dat dit erg gewaardeerd werd. “Pannenkoeken smaken drie keer lekkerder wanneer ze voor je gebakken worden.”